InPost wycofał się z Czech. Czesi później pokochali automaty paczkowe

W Polsce InPost zmienił sposób odbierania przesyłek i zrewolucjonizował rynek e-commerce. Jednak jego wcześniejsza ekspansja do Czech zakończyła się sprzedażą lokalnej sieci.

Najciekawsze w tej historii? Automaty zostały. Zmienił się ich właściciel, a z czasem także przyzwyczajenia klientów.

Co wydarzyło się w Czechach?

InPost rozpoczął działalność na czeskim rynku w 2013 roku. Rok później jego sieć obejmowała 100 automatów, do których w kwietniu trafiało średnio 1500 przesyłek tygodniowo. To około 15 paczek na urządzenie tygodniowo — niewiele ponad dwie dziennie. Przy infrastrukturze wymagającej utrzymania i regularnej obsługi była to niewielka skala wykorzystania.

W 2018 roku InPost sprzedał firmie Mall sieć liczącą nieco ponad 100 automatów w Czechach i na Słowacji łącznie.

Firma tłumaczyła tę decyzję koncentracją na kluczowych rynkach oraz niewielką skalą miejscowej sieci. W tle były również wcześniejsze problemy finansowe grupy Integer. Mall przejął urządzenia i wykorzystał je do rozwoju własnej sieci odbioru przesyłek.

Nie była to więc historia technologii, która okazała się bezużyteczna. Raczej biznesu, którego ówczesny właściciel nie zdecydował się dalej rozwijać na tym rynku.

A co z czeskim przywiązaniem do pobrania?

Czeska dobírka, czyli płatność za pobraniem, przez lata odgrywała kluczową rolę w zakupach internetowych. Dla klienta oznacza możliwość zapłacenia dopiero wtedy, gdy przesyłka jest gotowa do odbioru.

Nie ma jednak potwierdzenia, że to właśnie pobranie przesądziło o wycofaniu InPostu. Takie wyjaśnienie byłoby zbyt proste. Nie warto też utożsamiać pobrania wyłącznie z gotówką.

Dziś Zásilkovna umożliwia opłacenie przesyłki pobraniowej kierowanej do Z-BOXu przez aplikację lub link, tuż przed otwarciem skrytki. Można więc skutecznie połączyć automat z płatnością dopiero przy odbiorze. To ciekawy przykład dopasowania technologii do nawyku klienta.

Rynek, z którego wyszedł InPost, bardzo się zmienił

Według danych stowarzyszenia APEK w 2022 roku zaledwie 13,3% badanych wskazywało automat jako najczęściej wykorzystywaną formę dostawy zakupów internetowych. W 2025 roku było to już 48,1%.

W tym samym okresie odsetek osób wskazujących dostawę do domu spadł z 32,6% do 18,7%. To deklaracje konsumentów, a nie udział poszczególnych metod we wszystkich przesyłkach – doskonale pokazują jednak zmianę mentalności. Czesi nie odrzucili więc automatów na zawsze. Ich popularność rosła wraz z rozwojem rynku.

Czeski rozdział ma jeszcze jeden zwrot

InPost wycofał swoją sieć z Czech, ale kilka lat później czeski kapitał zainwestował w samą firmę. W 2023 roku grupa inwestycyjna PPF została akcjonariuszem InPostu, a następnie zwiększała swoje zaangażowanie.

To ciekawy paradoks: lokalna ekspansja nie przyniosła oczekiwanego rozwoju, ale czeski inwestor dostrzegł potencjał całego biznesu.

Wycofanie z jednego rynku nie przekreśla wartości firmy. Tak samo sukces firmy nie gwarantuje powodzenia na każdym rynku.

Co z tej historii wynika?

• Po pierwsze, dobry pomysł potrzebuje skali. Pobliska lokalizacja, dostępność usługi w sklepie i wygodny odbiór wspólnie tworzą wartość dla klienta. Samo postawienie urządzenia jej nie gwarantuje.
• Po drugie, przyzwyczajenia konsumentów się zmieniają. To, co dziś wydaje się barierą, za kilka lat może być rozwiązane inną organizacją usługi.
• Po trzecie, sukces w Polsce nie zwalnia ze sprawdzenia czeskich warunków: konkurencji, partnerów, kosztów i czasu potrzebnego na rozwój.

Każdego dnia łączę te dwa światy:

• Teorię i twardą praktykę,
• Polskę i Czechy,
• Polskich przedsiębiorców z czeskimi urzędami i wymogami rynku.

Napisz do mnie, jeśli Twoja firma potrzebuje realnego, pewnego i sprawdzonego wsparcia przy ekspansji.